menu

żołnierz zawodowy
kadra zawodowa
zdolność do służby
służba kandydacka
powołanie do służby
przebieg służby
prawa i obowiązki
uprawnienia socjalne
wyróżnienia i nagrody
odpowiedzialność dyscyplinarna
ograniczenia publiczne
zwolnienie ze służby
mobilizacja




 

Aktualności


maj 2019


Zwolnienie ze służby wojskowej

Ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych przewiduje dwie kategorie przesłanek zwolnienia żołnierza ze służby - obligatoryjne, tj. takie, w przypadku których zwolnienie ze służby musi nastąpić, oraz fakultatywne, gdy zwolnienie zależy od decyzji odpowiednich przełożonych.

Podstawowe sposoby obligatoryjnego zakończenia służby wojskowej to m. in. upływ czasu, na jaki został zawarty kontrakt czy upływ okresu wypowiedzenia (czy to dokonanego przez żołnierza, czy właściwy organ). Warto także pamiętać, że wybór na posła, senatora oraz do organu wykonawczego samorządu terytorialnego także jest przyczyną zwolnienia, podobnie jak zrzeczenie się obywatelstwa polskiego. Podobny skutek powoduje osiągnięcie wieku sześćdziesięciu lat (wyjątkowo istnieje możliwość przedłużenia służby w stosunku do osób posiadających najwyższe stopnie wojskowe).

Co istotne, zwolnienie z wojska może być także efektem niewłaściwych działań samego żołnierza - następuje ono w wyniku otrzymania niedostatecznej oceny ogólnej w opinii służbowej, a także w razie skazania żołnierza na:

Fakultatywne zwolnienie ze służby wojskowej nastąpić może także w przypadku skazania żołnierza na karę pozbawienia wolności, jeśli została ona zawieszona. Podobnie w przypadku złej (tym razem dostatecznej) oceny ogólnej z opinii służbowej, służba może ulec zakończeniu. Wreszcie w sytuacji, w której żołnierz nie uzyska koniecznego lub utraci posiadane poświadczenie bezpieczeństwa istnieje możliwość zwolnienia go.



marzec 2019


Praca na emeryturze

Nierzadko zdarza się, by żołnierze zawodowi przechodzący na emeryturę wojskową nadal wykonywali pracę "w cywilu" - tak długo, by uzyskać także uprawnienia emerytalne z ZUS, na zasadach ogólnych. Niestety, zgodnie z obowiązującymi przepisami, mundurowi którzy rozpoczęli służbę przez 1 stycznia 1999 r. (a więc nadal jeszcze wszyscy emeryci wojskowi) nie mogą pobierać obydwu świadczeń na raz. Z przepisów wynika jasno, że w razie zbiegu uprawnień emerytalnych lub rentowych przysługujących żołnierzowi z tymi uzyskanymi na zasadach ogólnych, wypłaca się świadczenie wyższe lub wybrane przez uprawnionego (w praktyce jednak mało kto decyduje się uzyskiwać niższą kwotę). Regulacja taka, mimo, że może wydawać się niekorzystna czy wręcz dyskryminacyjna, została uznana za zgodną z Konstytucją RP.



styczeń 2019


Warunkowe umorzenie postępowania

Postępowanie karne, toczące się przeciwko żołnierzowi zawodowemu, może mieć poważny wpływ na jego dalszą karierę. Zgodnie z art. 111 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, skazanie na karę aresztu wojskowego lub pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania skutkuje obligatoryjnym zwolnieniem żołnierza ze służby. W razie skazania na karę warunkowo zawieszoną, zwolnienie uzależnione jest od decyzji odpowiedniego organu. Co więcej, nawet skazanie na inną karę (grzywnę lub ograniczenie wolności) może spowodować wszczęcie postępowania dyscyplinarnego, w którym najsurowszą karę stanowi, ponownie, zwolnienie ze służby. Jak uniknąć tych konsekwencji?

Kodeks karny (mający zastosowanie także w stosunku do żołnierzy zawodowych, niezależnie od tego czy odpowiadają za przestępstwo z części wojskowej tej ustawy czy też mające charakter powszechny) przewiduje instytucję warunkowego umorzenia postępowania. Jest to zdecydowanie najkorzystniejsze dla wszystkich podejrzanych rozwiązanie zakładające poddanie ich próbie. W razie wydania wyroku warunkowo umarzającego postępowanie, sąd poddaje sprawcę próbie na okres od jednego do trzech lat. Jeśli w tym czasie będzie on przestrzegał porządku prawnego (w szczególności nie popełni kolejnego przestępstwa) oraz będzie wykonywał nałożone na niego obowiązki (takie jak naprawienie szkody czy powstrzymanie się od określonych zachowań), postępowanie zostanie umorzone w sposób bezwzględny. Ogromnym plusem tego rozwiązania jest to, że sprawca nie jest uważany za osobę karaną - informacja o warunkowym umorzeniu postępowania nie będzie figurować w Krajowym Rejestrze Karnym. Warunkowe umorzenie nie daje także bezpośrednich podstaw do zwolnienia ze służby.

Czy warunkowo umorzyć można każde postępowanie? Nie, z art. 66 kodeksu karnego wynikają ścisłe ograniczenia w tym zakresie. Po pierwsze, sprawca nie może być osobą uprzednio karaną za przestępstwo umyślne. Ponadto, wina i szkodliwość społeczna czynu nie mogą być znaczne. Także dotychczasowe zachowanie skazanego musi stwarzać przypuszczenie, że nawet w razie warunkowego umorzenia postępowania nie będzie on popełniał kolejnych przestępstw. Wreszcie przestępstwo, które popełnił, nie może być zagrożone karą wyższą niż 5 lat pozbawienia wolności.



grudzień 2018


Odwołanie od opinii służbowej

Okres od 15 sierpnia do 15 października każdego roku ma dla żołnierzy zawodowych szczególny charakter - wydawane są wtedy ich opinie służbowe, których wynik może mieć znaczny wpływ na dalszy przebieg kariery. Jeśli nie zgadzamy się z treścią opinii, przepisy Ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych przewidują możliwość odwołania się do wyższego przełożonego w terminie 14 dni od otrzymania opinii. Co jednak możemy zrobić, gdy zostanie ona utrzymana w mocy, my jednak nadal uważamy, że nie została ona przeprowadzona prawidłowo?

Jak wynika z orzecznictwa Sądów Administracyjnych (np. postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 7 lutego 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 2356/06, a także wiele innych), opinia jako taka nie podlega zaskarżeniu do sądu - nie ma charakteru decyzji, aktu ani czynności w rozumieniu art. 3 Ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Dopuszczalna jest jednak weryfikacja prawidłowości sporządzenia opinii w toku postępowania sądowoadministracyjnego dotyczącego decyzji wydanych w oparciu o nią. Dla przykładu - w razie nieprzedłużenia kontraktu z żołnierzem w służbie kontraktowej, ze względu na uzyskanie przez niego oceny z opinii niższej niż dobra, w razie zaskarżenia tej decyzji do Sądu Administracyjnego, ma on prawo zbadać, czy rzeczywiście wydano ją zgodnie z przepisami art. 26 Ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz wydanego na jej podstawie rozporządzenia. Warto jednak pamiętać, że ocena ta ma charakter formalny, tj. dotyczy przestrzegania przez dowódcę prawa przy jej wydawaniu i zachowania prawidłowych procedur. Jak wskazano w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 27 maja 2014 r. (sygn. akt II SA/Ol 401/14), "wykluczone jest badanie prawidłowości (rzetelności) oceny opiniowanego żołnierza zawodowego przy sądowoadministracyjnej kontroli decyzji w przedmiocie odmowy zawarcia kolejnego kontraktu."

Co to oznacza w praktyce? Jeśli niekorzystna dla nas opinia służbowa zostanie podtrzymana przez wyższego przełożonego, nie możemy odwoływać się od niej dalej. Jeśli jednak na jej podstawie wydane zostaną dalsze decyzje, z którymi się nie zgadzamy, nasze zarzuty będziemy mogli podnieść w toku postępowania administracyjnego i później - sądowoadministracyjnego.


Wiadomości archiwalne:

Fala w wojsku - zagadnienia prawne


 

 

 

Porady prawne


Kancelaria Adwokacka w Warszawie

tel. 22-499-33-22
tel. 881 209 300


Copyright © Kancelaria Adwokacka, Adwokat Piotr Stączek | zastrzeżenia prawne